Amsteltaal: de school waar kinderen eerst Nederlands leren voordat ze doorstromen

Veel Amstelveners kennen de naam Amsteltaal, maar weten waarschijnlijk niet precies wat er achter de deuren van de school gebeurt. Sinds vorig jaar heeft de taalschool bovendien twee locaties: Amsteltaal-Zuid en Amsteltaal-Noord. Samen vormen zij een belangrijke schakel voor kinderen die nieuw zijn in Nederland en nog nauwelijks Nederlands spreken.

Wie bij Amsteltaal binnenstapt, komt geen gewone basisschool tegen. De leerlingen komen uit verschillende delen van de wereld en hebben één ding gemeen: ze zijn nieuw in Nederland en spreken nog niet of nauwelijks Nederlands.

Amsteltaal is speciaal ingericht voor deze groep kinderen. De school heeft momenteel 12 nieuwkomersgroepen: vijf op de locatie Noord en zeven op Zuid. In een groep zitten ongeveer zestien leerlingen. De kinderen krijgen intensief onderwijs in kleine groepen, waarbij het leren van de Nederlandse taal centraal staat. (Amsteltaal⁠)

Niet alleen Nederlandse les

Wie denkt dat de kinderen er vooral Nederlandse woordjes leren, krijgt een onvolledig beeld.

De leerlingen werken iedere dag aan woordenschat, klanken, technisch en begrijpend lezen, grammatica en spelling. Ook rekenen maakt deel uit van het programma. Daarnaast zijn er vakken en activiteiten als muziek, knutselen, spel en expressie en gymnastiek.

Ook tijdens die lessen blijft de Nederlandse taal een belangrijk onderdeel. Rekenen is dus niet alleen rekenen: leerlingen leren tegelijkertijd de Nederlandse woorden en begrippen die zij daarvoor nodig hebben. Voor iedere leerling wordt bovendien een individueel ontwikkelingsplan gemaakt, met eigen leerdoelen en leerlijnen. (Amsteltaal⁠)

Wie komt er op Amsteltaal?

Het gaat niet uitsluitend om kinderen van vluchtelingen.

In de afspraken tussen de gemeenten en de schoolbesturen wordt de groep nieuwkomers breder omschreven. Het kan gaan om kinderen van asielzoekers en statushouders, maar ook om kinderen van ouders die vanwege hun werk naar Nederland zijn gekomen.

Voor het primair onderwijs gaat het in principe om kinderen van ongeveer 6 tot 13 jaar die korter dan een jaar in Nederland zijn en/of nog maar kort Nederlandstalig onderwijs hebben gevolgd en niet of nauwelijks Nederlands spreken. (Amstelveen Bestuurlijke Informatie⁠)

Daarmee is Amsteltaal dus een voorziening voor een behoorlijk diverse groep kinderen. Hun achtergrond kan sterk verschillen, maar bij aankomst op school hebben zij allemaal extra ondersteuning nodig om in het Nederlandse onderwijs mee te kunnen komen.

Van taalschool naar gewone basisschool

Amsteltaal is geen school waar kinderen hun hele basisschooltijd blijven.

Het doel is juist dat leerlingen na een periode van intensief taalonderwijs kunnen doorstromen naar het reguliere Nederlandstalige basisonderwijs. In gemeentelijke informatie wordt voor de taalklas uitgegaan van ongeveer één jaar, al zal de duur per kind verschillen. (Amstelveen Bestuurlijke Informatie⁠)

Dat maakt de school tot een soort tussenstation: kinderen krijgen eerst de tijd en begeleiding om Nederlands te leren en vertrouwd te raken met de Nederlandse school- en leefomgeving. Daarna kunnen zij de overstap maken naar een reguliere basisschool.

De gemeente Amstelveen omschrijft het nieuwkomersonderwijs dan ook als de plek waar kinderen van 6 tot 12 jaar die geen Nederlands spreken eerst intensief Nederlands taalonderwijs krijgen. (Gemeente Amstelveen⁠)

Noord is nog relatief nieuw

Amsteltaal-Noord bestaat in de huidige vorm nog maar sinds augustus 2025.

De locatie aan de Dr. Schaepmanlaan was daarvoor de Wereldschool. Die school ging per 1 augustus 2025 op in Amsteltaal. De leerlingen bleven op dezelfde locatie, maar kregen vanaf dat moment onderwijs vanuit Amsteltaal. Bij de start van het nieuwe schooljaar begon daar een nieuw team met vier groepen nieuwkomers. Inmiddels telt Noord vijf groepen. (Amsteltaal⁠)

Amsteltaal-Zuid zit aan de Ringslang. Daar zijn zeven groepen, waaronder ook een onderbouwgroep voor kinderen van 4 tot 6 jaar. Noord richt zich momenteel op leerlingen vanaf groep 3 tot en met groep 8. (Amsteltaal⁠)

Een school tussen twee werelden

Het bijzondere aan Amsteltaal is daarmee misschien wel dat de school tegelijkertijd gewoon onderwijs geeft én een brug vormt naar een nieuwe omgeving.

Een kind dat kort daarvoor nog in een ander land woonde, moet hier niet alleen leren lezen, schrijven en rekenen. Het moet ook leren hoe een Nederlandse school werkt, Nederlandse woorden leren begrijpen, nieuwe contacten leggen en uiteindelijk zelfstandig kunnen functioneren in een reguliere klas.

Dat maakt Amsteltaal voor de leerlingen zelf een tijdelijke school, maar voor het Amstelveense onderwijs een belangrijke schakel.

Op de Internationale Dag van de Leraar, maandag 5 oktober, brachten D66-raadsleden Jochem Bart en Aziza Filal daarom een bezoek aan Amsteltaal-Noord. Zij spraken daar met leraren en de schoolleiding over hun werk en de uitdagingen waarmee zij te maken hebben.

Voor de meeste Amstelveners zal zo’n bezoek waarschijnlijk niet de eerste kennismaking met Amsteltaal zijn. De school werkt grotendeels achter de schermen.

Maar achter die deuren gebeurt iets wezenlijks: kinderen die hier aankomen zonder de Nederlandse taal te beheersen, worden in relatief korte tijd voorbereid op een plek in een gewone Amstelveense basisschool.

Amsteltaal is daarmee niet alleen een taalschool. Het is de eerste Nederlandse school van een groep kinderen die nog moet ontdekken waar hun nieuwe thuis is.